Raildemper
Van Luchtnieuws.nl
Een raildemper is een middel om het geluid van treinpassages te beperken. De dempers worden aan de rails geklemd of gelijmd, waardoor deze minder hard trillen als er een trein overheen rijdt.
Inhoud |
[bewerken] Gebruik van raildempers in Nederlandse spoorprojecten
Door ProRail zijn tot 2010 twee types raildemper vrijgegeven. Een raildemper die op de sporen wordt gelijmd, en een raildemper die wordt vastgeklemd. Beide dempers hebben een geluidsreductie van globaal 3 dB(A).
Raildempers zijn niet opgenomen als standaard bovenbouwconstructie in het Reken- en Meetvoorschrift. Om raildempers toe te kunnen passen moet de geluidsreductie gemeten worden. De meetmethode hiervoor is wel opgenomen in het Reken- en meetvoorschrift. ProRail beschikt over de meetrapporten van de vrijgegeven types raildemper.
[bewerken] Rekenen met raildempers
Bij akoestisch onderzoek wordt standaard gerekend met het spectrum van de gelijmde Corus raildemper. Voor deze demper geldt het volgende spectrum:
Octaafband 63 125 250 500 1000 2000 4000 8000 Cbb,i -0.1 0.3 -0.2 -3.6 -4.9 -2.3 -1.3 -2.4
Het is van belang om met deze spectrale gegevens te rekenen, en niet met een vlakke reductie van 3 dB, omdat spectrale verschillen van belang zijn in combinatie met schermen. Bovendien brengt het gebruik van deze Cbb het effect van remmende treinen correct in rekening. Bij remmende treinen hebben de raildempers minder effect; dit speelt vooral in stationsomgevingen.
[bewerken] Werking van raildempers
Het spoor is een belangrijke geluidsbron bij treinpassages. De andere bron zijn de wielen van de trein zelf. Zowel het spoor als de wielen gaan trillen als de trein over het spoor rijdt. Dit wordt veroorzaakt doordat zowel de rails als de wielen niet volkomen glad zijn. De rails vertonen een railruwheid, de wielen hebben een wielruwheid. Door de trillingen van het spoor te dempen met een raildemper wordt een geluidsreductie bereikt. Ook de wielen van de trein kunnen van dempers worden voorzien, de wieldempers.
[bewerken] Diverse types
Diverse types raildempers zijn in Nederland reeds beproefd vanaf rond 1995, vooral gericht op geluidsbestrijding op emplacementen. Pas met de komst van de Tuned Rail Damper, een product dat in het Europese project Silent Track (1997-2001) werd ontwikkeld, werd toepassing van dempers echt interessant. Deze demper bleek in staat het geluid met 3 dB(A) te reduceren. Dit is bijna gelijk aan het theoretisch maximum in Nederland (circa 4 dB(A) reductie, namelijk als het spoor zelf helemaal stil is en alleen de trein zelf nog geluid produceert). In 2007 zijn ook andere fabrikaten raildempers met succes getest in Nederland. Deze zijn in het Innovatieprogramma Geluid uitgebreid getest en vrijgegeven.
[bewerken] Invloed spoorconstructie
De geluidreductie die een bepaald type raildemper geeft, hangt sterk af van spoorconstructie. Hierdoor kan een raildemper die het in het buitenland goed doet, in Nederland tegenvallen. Ook de feitelijk aanwezige railruwheid is sterk van invloed op de gemeten geluidreductie. Hoe ruwer het spoor, hoe groter de geluidreductie. Er moet daarom onder stringente condities gemeten worden om relevante cijfers voor de geluidreductie te verkrijgen.
[bewerken] Waar kunnen raildempers niet worden geplaatst?
Bij het uitvoeren van akoestisch onderzoek is het van belang rekening te houden met locaties waar raildempers niet geplaatst kan worden. Als de afstand waarover dat niet mogelijk is relevant is, kan dit de geluidsreductie op woningen beperken. Daarbij moet gedacht worden aan de volgende situaties:
- Rond wissels. Een wissel heeft een voorkant en een achterkant die op spoortekeningen wordt aangegeven. De raildempers kunnen niet tot deze twee punten geplaatst worden. Dit staat aangegeven in onderstaande figuur.
- Bij railinzetplaatsen (waar een wegvoertuig in het spoor gebracht kan worden)
- Bij overwegen
- Op andere bovenbouw dan betonnen dwarsliggers in ballastbed. Fysiek is aanbrengen van raildempers wel mogelijk, maar de raildemper is voor deze toepassing niet vrijgegeven door ProRail.
Daarnaast kunnen er kleine lokale spoorgedeeltes zijn waar raildempers niet kunnen worden aangebracht, zoals bij kabels. Het is niet nodig deze details in het akoestisch onderzoek mee te nemen, maar is van belang bij de uitvoering.
